Sluit je aan

“Eigenlijk staan er niet méér afvalbakken, maar ze vallen wél meer op"

In winkelcentrum Angelslo in Emmen is het druk in de pauzes. Meerdere scholen voor voortgezet en hoger onderwijs liggen op loopafstand. Zo ontstond een zogeheten snoeproute: looproutes naar een winkelgebied waar relatief veel zwerfafval ligt. Gemeente Emmen pakte de snoeproute aan door een grondige gebiedsanalyse, zichtbare afvalbakken en zelfs clowns die aandacht vroegen voor het schoonhouden van de straat. Het resultaat? Een schonere buurt en tevreden bewoners.

“We hebben de wijk goed bekeken. Wat zijn de routes waar leerlingen het meest langslopen? En staan daar voldoende bakken?”, zegt Geertje Blaauwbroek, voormalig coördinator zwerfafval van gemeente Emmen. Het succes van de aanpak van zwerfafval langs een snoeproute staat of valt met het stellen van de juiste vragen in de voorbereiding. Waar ligt het zwerfafval? Om wat voor soort afval gaat het? Welke partijen zijn in het gebied gevestigd? Wie is verantwoordelijk voor het gebiedsbeheer? Op wie moet de interventie zich richten?

Wethouder Emmen onthult afvalbak

Winkeliers en scholen

In 2019 deed Emmen deze gebiedsanalyse en een voormeting. De gemeente klopte aan bij zoveel mogelijk lokale winkeliers en de scholen in het gebied. Zo creëer je draagvlak voor het uitvoeren van een integrale snoeproute-aanpak: een goed doordachte inrichting, eenduidige communicatie, afspraken over de gebiedsreiniging en optimalisatie van afvalvoorzieningen. “We zijn heel blij dat we gezamenlijk dingen op konden pakken en nog beter in kunnen zetten in de aanpak van zwerfafval”, zegt Geertje.

Opvallen

Emmen richtte langs de hele route de voorzieningen beter in. Oude afvalbakken zijn vervangen én op logischere plekken neergezet, zodat ze beter bereikbaar en zichtbaarder zijn. De afvalbakken zijn nu allemaal opvallend groen. Voor de deur van ondernemers staat een kleinere variant in dezelfde kleur. Geertje: “We hebben hier en daar een bak bijgeplaatst of een bak omgedraaid zodat de vulopening anders staat. Leerlingen die er langs lopen hoorde ik zeggen ‘wat leuk dat er nu meer bakken staan’. Maar eigenlijk staan er niet méér bakken, ze vallen alleen kennelijk meer op.”

 

 

Lekker fel

Het succes van de felgroene kleur is niet toevallig. Een opvallende kleur leidt meetbaar tot meer afvalinzameling, blijkt uit wetenschappelijk onderzoek in Rotterdam en Amsterdam door professoren Ap Dijksterhuis en Rick van Baaren van D&B, specialisten in menselijk gedrag. Daar verzamelden felgroene bakken beduidend meer afval dan de bestaande. Ook Emmen scoort meteen bovengemiddeld met de felgroene afvalbakken langs de snoeproute en bij ondernemers. Naast kleur speelt hoogte een rol bij de zichtbaarheid. Tot slot kan een positieve boodschap of pictogram voorbijgangers nét het juiste laatste zetje geven. Met die kennis zijn de afvalbakken in Emmen voorzien van de tekst ‘Zo houden we Emmen schoon’. Die boodschap hangt ook op posters op scholen en bij winkeliers, die ook zelf actief meehelpen om de omgeving langs de snoeproute schoon te houden. Bonus: opvallende clowns vroegen met straattheater langs de route aandacht voor het schoonhouden van het gebied.

Tevreden

De snoeproute-aanpak nam een paar weken in beslag. Daarna was het tijd voor de nameting. In 210 interviews vroeg de gemeente omwonenden naar hun schoonbeleving. Naast een daadwerkelijk schonere omgeving verbeterde ook de schoonbeleving. Bewoners zijn tevredener over ‘hoe schoon de omgeving is’ én over de aanwezige afvalbakken. De aantrekkelijkheid, afstand en vindbaarheid van afvalbakken verbeterden substantieel. Een effectieve snoeproute-aanpak van Emmen!

Lees meer in het kennisdocument Effectmetingen

Kennisdocument

Meer inspirerende voorbeelden