Webinar Zwerfafvalvergoeding: 3 inspirerende gemeentecases

Delen

Hoe besteden gemeenten hun Zwerfafvalvergoeding en wat levert het hen op? Wat is de toegevoegde waarde van Monitoring Minimaal en Zwerfafval.incijfers.nl voor jouw gemeente? Tijdens de goed bezochte, besloten webinar op dinsdag 26 januari werd hier door Alkmaar, Amsterdam, Wijdemeren en Nederland Schoon dieper op ingegaan.

Alkmaar 

Rob Petersen (afvalcoach en programmamanager van Schoon Alkmaar) besprak hoe de focus in zijn gemeente op preventie ligt, waarbij attitudeverandering en gedragsverandering de sleutel vormen. Hij benoemde hoe belangrijk het is om te laten zien wat er allemaal al gedaan wordt om de omgeving schoon te houden én wat je als inwoner of ondernemer zelf kunt doen om het zo schoon mogelijk te houden. Met de Zwerfafvalvergoeding bekostigt de gemeente onder meer de opschoonmaterialen die bewoners laagdrempelig kunnen lenen, en sponsoren ze opschoonacties en bewonersinitiatieven. Ook vormt de vergoeding de financiële basis voor een lokaal participatieprogramma voor scholen, sportclubs en verenigingen, waarbij schoon gedrag wordt beloond met een geldbedrag. Ook in innovatie wordt geïnvesteerd. “Momenteel werken we aan een nieuwe beheeraanpak. Na het visueel optimaliseren van bestaande afvalbakken in de stad, willen we met nieuwe software nu ook de vulgraad per locatie in beeld krijgen – zodat we efficiënter kunnen gaan rijden en opruimen.”

Tips

Amsterdam 

Antina Snijder (programmamanager Schone Stad) formuleerde het doel van de zwerfafvalaanpak in Amsterdam als volgt: een schone en leefbare stad waarin bewoners en ondernemers zich verantwoordelijk voelen voor en bijdragen aan het schoonhouden van de openbare ruimte. De Zwerfafvalvergoeding wordt met dat doel gecategoriseerd besteed: aan communicatie en campagnes (met een focus op de parken en de toegankelijke publiekscampagne ‘Elke dag eentje’), aan educatie (met lokaal toegespitste lespakketten voor primair en voortgezet onderwijs, plus een scholenchallenge), aan ondernemersparticipatie (met een winkelgebiedenscan en ondersteunende adviezen en communicatiemiddelen), aan het faciliteren van materialen en verschillende opschoondagen en aan innovatie - met een 4-jarig onderzoeksproject met verschillende universiteiten en hogescholen waarbij gezocht wordt naar hoe je zwerfafval kunt voorkomen. “Van schoonmaken naar schoonhouden - onderzoekers kijken op een hele frisse, vernieuwende manier naar mogelijkheden.”

Tips 

Monitoring Minimaal 

Luuk Bos (Nederland Schoon) is projectleider monitoring en coördineert Monitoring Minimaal en het dashboard Zwerfafval.incijfers.nl. Hij lichtte tijdens de webinar Monitoring Minimaal toe – het metingsprocedé dat als voorwaarde geldt voor het ontvangen van de Zwerfafvalvergoeding. Je kunt deze minimale monitoring als gemeente zelf uitvoeren, of extern uitbesteden. Van belang is dat er één meetronde per jaar wordt uitgevoerd en de metingminimaal 50 meetlocaties (willekeurig of locatiegebonden) en 4 meetlatten omvat: grof zwerfafval op gras, in beplanting en op verharding, en fijn zwerfafval op verharding. Aan het monitoringsonderdeel is definitief voldaan wanneer ook de vragenlijst Beleid & Beheer ingevuld is. “Let wel op”, besluit Luuk Bos, “Monitoring Minimaal is géén vervanging van het Jaarplan in WasteTool maar is een aanvulling.”

Tips

Wijdemeren 

Saskia Hille (dorpscoördinator gemeente Wijdemeren) vertelde enthousiast over haar project de Appelboom. In 2016 lanceerde de gemeente een digitaal platform dat ruimte biedt aan alle mogelijke bewonersinitiatieven. www.deappelboom.nl laat een mooi en inspirerend overzicht zien van alle burgerlijke betrokkenheid die de gemeente rijk is. De Appelboom is succesvol, mede door de toegankelijkheid: bewoners kunnen eenvoudig een aanvraag voor een initiatief indienen en de gemeente biedt vervolgens ondersteuning bij het ontwerp, de communicatie, het overleg, de uitvoering, de materialen en financiering de afspraken rondom het onderhoud én doet dit op basis van vertrouwen. Dat levert aanzienlijke winst op ten aanzien van zwerfafval, plus een waardevolle bijvangst in de vorm van o.a. meer woongenot, sterkere burenrelaties, meer betrokkenheid van bewoners, een groot en relevant netwerk en een sterke relatie tussen gemeente en inwoners. “Wij doen het samen is een afspraak die bij ons echt inhoud heeft en dat voelen inwoners.”

Tips 

Bekijk de hele webinar 

Benieuwd naar de hele webinar? Kijk dan de onderstaande video. 

YouTube filmpjes zijn alleen zichtbaar als je marketing-cookies accepteert. Cookieinstellingen wijzigen