Veelgestelde vragen

Algemene vragen over NederlandSchoon

Wat is NederlandSchoon?

Stichting Nederland Schoon (of NederlandSchoon) is een onafhankelijke stichting die in 1991 door het bedrijfsleven, de ANWB en de NVRD (Koninklijke Vereniging voor Afval- en Reinigingsmangement) is
opgericht. NederlandSchoon heeft ten doel zwerfafval in Nederland te voorkomen en te bestrijden. Sinds 2016 wordt nauw samengewerkt met Rijkswaterstaat en NVRD binnen de Landelijke Aanpak Zwerfafval
(LAZ).

'Samen een bijdrage leveren aan een schone, zwerfafvalvrije leefomgeving,' daar werken wij aan. Samen met het bedrijfsleven, overheid, scholen, vrijwilligers en alle Nederlanders op straat.

Wat doet NederlandSchoon?

De meeste Nederlanders zijn het erover eens dat je geen zwerfafval moet achterlaten. Dat is de norm. NederlandSchoon onderhoudt deze norm door op een aanstekelijke manier aandacht te vragen voor een schone omgeving. Zo wordt het steeds normaler om niks op straat te gooien of om iets op te rapen van een ander. De consument staat hierbij centraal.

Niet iedereen gedraagt zich volgens de norm. Een deel van de Nederlanders gooit helaas nog weleens wat op de grond. Ook al zijn ze het ermee eens dat je geen afval moet laten slingeren. Hun gedrag is deels bewust, maar deels ook onbewust en per ongeluk.

NederlandSchoon zet in op voorkomen en op samenwerking. Om op alle verschillende manieren zwerfafval te voorkomen heeft NederlandSchoon programma's gericht op consumenten, gemeenten, en bedrijven.

NederlandSchoon probeert door een vliegwieleffect alle consumenten, organisaties en bedrijven aan de slag te krijgen en samen te laten werken. We hebben elkaar nodig om het zwerfafvalprobleem op te lossen. Als iedereen zijn verantwoordelijkheid neemt om het zwerfafvalprobleem op te lossen wordt Nederland schoner.

Is zwerfafval een groot probleem?

Zwerfafval veroorzaakt veel irritatie omdat het een positieve beleving van de buitenruimte aantast, het staat altijd in de irritatie top 3. Een vieze buitenruimte zorgt ook voor minder sociaal en veilig gevoel. Daarnaast kost opruimen ook veel geld.

Waarom is het zo belangrijk dat we meedoen aan het schoonhouden van onze omgeving?

Het schoonhouden van Nederland is onze eigen verantwoordelijkheid. Een schone leefomgeving heeft positieve effecten:

  • In een schone straat zijn de huizen meer waard.
  • Op een schone parkeerplaats vinden mensen het prettiger om te stoppen.
  • Op een schoon strand hebben mensen het idee dat de zee ook schoner is.
  • In een schoon winkelcentrum wordt langer gewinkeld.
  • In een schone speeltuin durven ouders hun kinderen beter te laten spelen.
  • In een schone straat zijn mensen vriendelijker naar hun medemens.
  • In een schoon bushokje hebben mensen een veiliger gevoel.

Als 10% van de Nederlanders actief de rommel (van anderen) opruimt zou het probleem opgelost zijn. Daarmee kunnen we ook flink op maatschappelijke kosten besparen.

 

Waarom doet NederlandSchoon aan zwerfafval bestrijding?

Een schoner Nederland is een prettiger Nederland. En als iedereen zijn verantwoordelijkheid neemt voor een schone omgeving kunnen ook (maatschappelijke) kosten worden bespaard.

A. Stichting NederlandSchoon wil alle Nederlanders bewust maken van hun verantwoordelijkheid voor hun afval. Rondslingerende plastic zakjes, peuken, paratbakjes en blikjes zijn een bron van ergernis van vele Nederlanders. Nederlanders weten o.a. door onze campagne dat zwerfafval schadelijk is voor het milieu. Wij proberen hen nu ook bewust te maken van het feit dat een omgeving zonder zwerfafval allerlei positieve effecten heeft. Daarmee proberen wij het gedrag van consumenten te veranderen.

B. NederlandSchoon streeft ook naar minder zwerfafval door slimmere gedragsbeïnvloeding, slimmer beheer en voorzieningen, door kennisdeling en samenwerking met verschillende (non)commercïele partijen.

Is NederlandSchoon een lobbyclub voor het bedrijfsleven?

Nee. NederlandSchoon is een onafhankelijke stichting die zelf richting geeft aan haar aanpak van het zwerfafvalbeleid. 
NederlandSchoon houdt zich bezig met zwerfafval in het algemeen. Ons doel: het heel normaal maken dat iedereen zorg draagt voor het opruimen van zijn of haar eigen (zwerf)afval. Dit proberen we te bereiken door een schone norm te stellen via publiekscampagnes en diverse adviezen en activiteiten in onze aandachtsgebieden.

NederlandSchoon ontvangt hiervoor geld van het Afvalfonds Verpakkingen, de organisatie die verantwoordelijk is voor het innen van de verplichte Afvalbeheersbijdrage Verpakkingen bij de verpakkende industrie, op jaarbasis 5,5 miljoen euro. Dat geld wordt door ons volledig besteed aan de bestrijding van zwerfafval.

Vragen over de Landelijke Aanpak Zwerfafval

Wat is de Landelijke Aanpak Zwerfafval (LAZ)?

De Landelijke Aanpak Zwerfafval is een samenwerking van verschillende partijen met als doel de bestrijding van zwerfafval. De Landelijk Aanpak Zwerfafval (LAZ) is een samenwerking tussen het Ministerie van IenM, NederlandSchoon, Rijkswaterstaat en de Koninklijke vereniging voor afval- en reinigingsmanagement (NVRD).

Meer informatie over de activiteiten van de Landelijk Aanpak Zwerfafval is te vinden op onze website en in ZO! Op naar een schoon Nederland. Uitgave: oktober 2017

Wat is het wensbeeld van de LAZ?

Vanuit de hoofddoelen van de Landelijke Aanpak Zwerfafval is een wensbeeld opgesteld voor het jaar 2025. De ambitie is hoog: een schoon Nederland zonder zwerfafval. Dat betekent dat er geen zwerfafval wordt achtergelaten door inwoners, goed wordt samengewerkt in de keten van ontwerp tot opruimen en Nederland als gidsland voor Europa fungeert. ‘Schoon’ moet de norm worden voor iedereen.

Dit wensbeeld is het voorlopige kader voor de zwerfafvalaanpak en wordt verder aangescherpt door de samenwerkende organisaties van de LAZ met behulp van overheden, bedrijven, NGO’s en andere betrokken organisaties.

Waarom is het voorkomen van zwerfafval zo belangrijk?
Een schone omgeving heeft voor Nederlanders een groot positief effect op de leefbaarheid, de beleving van veiligheid en op de natuur. Daarnaast betekent zwerfafval dat in het milieu blijft of na opruimen wordt verbrand een verlies aan grondstoffen en daarmee een lekstroom in de circulaire economie. De aanpak van zwerfafval leidt tot:
  1. Toename van de leefbaarheid
  2. Voorkomen en reduceren van negatieve effecten op gezondheid van mens en natuur
  3. Voorkomen en reduceren van verlies aan grondstoffen
  4. Verminderen van maatschappelijke kosten
Wat betekent een schoon land zonder zwerfafval?
  • Een land dat door inwoners als schoon wordt beleefd, waar geen zwerfafval achterlaten de sociale norm is, en iedereen -burgers, bedrijven, gemeenten, maatschappelijke organisaties en gebiedsbeheerders - het normaal vindt om een bijdrage te leveren.
  • Een land waar men in de hele keten, van ontwerp tot opruimen, samenwerkt en rekening houdt met de effecten van zwerfafval op onze maatschappij en het milieu en waar afval weer als grondstof wordt toegepast.
  • Een gidsland voor Europa wat betreft haar zwerfafvalaanpak en de plaats daarvan in de circulaire economie.
Wie is verantwoordelijk voor de LAZ?

Een schoon Nederland vraagt om een fundamentele verandering van hoe we met zwerfafval omgaan. Dit vraagt een gezamenlijke aanpak die toekomstbestendig is: van het ontwerpen van de openbare ruimte tot het opruimen. De Landelijk Aanpak Zwerfafval (LAZ) is een samenwerking tussen het Ministerie van IenM, NederlandSchoon, Rijkswaterstaat en de Koninklijke vereniging voor afval- en reinigingsmanagement (NVRD). Deze verantwoordelijke organisaties hebben als taak één landelijke aanpak te formuleren en alle organisaties die een belang hebben in het voorkomen van zwerfafval, te verbinden en samen te laten werken: burgers, bedrijven, gemeenten, maatschappelijke organisaties en gebiedsbeheerders. Alleen met de inzet van al deze verschillende partijen is het gedrag van burgers te beïnvloeden en een schoon land zonder zwerfafval bereikbaar.

Wat is het doel van de LAZ?
De vier hoofddoelen van de landelijke zwerfafvalaanpak zijn:
  1. Toename van de leefbaarheid.
  2. Voorkomen en reduceren van negatieve effecten op gezondheid van mens en natuur.
  3. Voorkomen en reduceren van verlies aan grondstoffen.
  4. Verminderen van maatschappelijke kosten.
Welke programma's heeft de LAZ?
De activiteiten zijn gericht op het versterken van de motivatie tot schoon gedrag en het ondersteunen van partijen in hun zwerfafvalaanpak. De hoofdlijnen van het LAZ-programma zijn:
  • Participatie en publieksactivatie
  • Beheer en inrichting van de openbare ruimte
  • Centrumgebieden
  • Verkeer en vervoer
  • Vrije tijd
  • Jeugd
  • Schoon belonen
Welke concrete resultaten zijn er van de LAZ?
Om echt een verschil te maken (op naar een schoon Nederland) is het nodig dat we tot in de haarvaten van de maatschappij mensen bereiken. Dat kan nu vanuit de LAZ samenwerking. Tien concrete resultaten:
  • ca. 225.000 Nederlanders hebben zich al actief uitgesproken als Supporter van Schoon, mensen die graag in een schone omgeving leven en iets extra doen om het schoon te houden. Dit aantal groeit gestaag dankzij steun en samenwerking vanuit gemeenten en bedrijfsleven, waarmee deze landelijke schoon-beweging steeds zichtbaarder wordt.
  • 60 gemeenten worden actief gesteund met maatwerk door LAZ partners. Door middel van advies en lokale bijeenkomsten wordt relevante kennis gedeeld over bewust en onbewust zwerfafvalgedrag. Ook is in 2017 een Benchmark Schoon van start gegaan waarmee 35 gemeenten (waaronder de G4) onderling kennis uitwisselen.
  • Via Kenniswijzerzwerfafval.nl worden meer dan 1.500 bezoekers per maand geholpen aan concrete kennis en handige tips en stappenplannen in de aanpak van zwerfafval (5500 downloads per jaar)
  • In 2017 zijn 616 winkelgebieden betrokken bij de verkiezing van het Schoonste winkelgebied (89 gemeenten). In november wordt de Top 10 Schoonste winkelgebieden van NL landelijk bekend gemaakt.
  • 75 stranden werden dit jaar geinspecteerd en door het publiek beoordeeld (20.000 stemmen). In 10 jaar tijd zijn de recreatiestranden tot 2x schoner geworden. Meer dan 1000 strandgerelateerde partijen in 28 strandgemeenten werken samen om onze Noordzeekust schoon te houden.

Vragen over zwerfafval en afbraaktijden

Wat is Zwerfafval?

Zwerfafval is al het afval dat op straat of in de natuur rondslingert. Het is bewust of onbewust door mensen weggegooid, achtergelaten of beland op plekken die daar niet voor bestemd zijn. Zwerfafval bestaat vooral uit sigarettenpeuken, kauwgom en verpakkingen (snoepwikkels, blikjes, flesjes en patatbakjes). Niet onder zwerfafval vallen: bladafval, onkruid, hondenpoep, graffiti en illegaal gedumpt afval in binnen- en buitengebieden.

Waaruit bestaat zwerfafval vooral?

Uit de Landelijk zwerfafvalmonitor 2016 van Rijkswaterstaat weten we uit welke typen afval het zwerfafval bestaat. Peuken (ca. 7 miljard stuks) en kauwgom (ca. 1,5 miljoen kilo) vormen het grootste deel van het zwerfafval, gevolgd door papier (kranten, bonnetjes en sanitair papier), drankenverpakkingen (blikjes en flesjes, inclusief doppen en sluitingen) en overige verpakkingen. Zie voor meer uitleg en een uitgebreide opsomming van types zwerfafval ook Monitoring zwerfafval.

Voor meer informatie over de samenstelling van zwerfafval kun je onze infographics (PDF) raadlplegen:

Waarom is zwerfafval een probleem?
  1. Zwerfafval heeft negatieve effecten op de gezondheid van mens en natuur
  2. Zwerfafval doet afbreuk aan de leefbaarheid
  3. Zwerfafval leidt tot een onnodig verlies aan grondstoffen
  4. Het opruimen van zwerfafval brengt hoge maatschappelijke kosten met zich mee
Hoeveel zwerfafval belandt er jaarlijks in Nederland op straat?

Het is bijzonder lastig om te zeggen hoeveel zwerfafval er jaarlijks in Nederland op straat belandt en er zijn dan ook geen exacte cijfers over bekend. Er zijn wel schattingen van de totale hoeveelheid zwerfafval in Nederland. Deze lopen uiteen van 50 miljoen kilo tot 275 miljoen kilo. De schattingen lopen zo uiteen omdat met name de hoeveelheid zwerfafval in het vuil dat door de reinigingsdiensten wordt opgeveegd (veegvuil) lastig is te becijferen. Veegvuil bestaat voornamelijk uit zand en blad en het wordt soms ook samen opgehaald met het afval uit prullenbakken. Het is dus moeilijk te zeggen hoeveel hiervan het aandeel zwerfvuil is.

Omdat het moeilijk is om exact te meten hoeveel zwerfafval is jaarlijks op straat belandt, zijn er diverse methodieken ontwikkeld om zwerfafval te monitoren. 

Wie gooit het meeste zwerfafval op straat?

Het bewust of onbewust op straat achterlaten van zwerfafval komt in alle geledingen van de samenleving voor. Uit onderzoek weten we dat jongeren hierin een beetje oververtegenwoordigd zijn, wat (deels) wordt veroorzaakt doordat ze meer op straat lijken te consumeren (NederlandSchoon, 2014).

 

Hoeveel kost het om zwerfafval op te ruimen?

Een belangrijk deel van de openbare ruimte in Nederland wordt beheerd door de gemeenten. De kosten die zij kwijt zijn aan het schoonhouden en opruimen van zwerfafval zijn in 2009 vastgesteld op 200 miljoen euro. De beheerders van de overige gebieden, zoals treinstations of parkeerplaatsen langs de snelweg, zijn hier ongeveer 50 miljoen euro per jaar aan kwijt (Deloitte, 2009).

 

Hoe lang duurt het voor verschillende typen zwerfafval om af te breken?

De afbraaktijd van zwerfafval is voor ieder materiaal – en voor iedere situatie en omstandigheid – verschillend, maar een groot deel van het zwerfafval wordt slechts langzaam of zelfs helemaal niet in de natuur afgebroken. Zo duurt het minimaal 2-12 jaar voordat een sigarettenpeuk is afgebroken, minimaal 20 jaar voordat kauwgum is afgebroken, minimaal 50 jaar voor een blikje is afgebroken en blijft plastic zelfs oneindig in kleine stukjes in de natuur achter. 

 

Wie is er verantwoordelijk voor zwerfafval?

Het oplossen van het zwerfafvalprobleem is een gedeelde verantwoordelijkheid en kan dan ook alleen gezamenlijk opgelost worden. Consumenten, producenten, overheden en (maatschappelijke) organisaties kunnen alleen door de handen ineen te slaan en met een divers pakket aan oplossingen zorgen dat zwerfafval de wereld uit wordt geholpen.

NederlandSchoon maakt zich hard om de schone norm bij mensen onder de aandacht te brengen en te verankeren.

Hoe komen de cijfers over de hoeveelheid zwerfafval tot stand?

Hoe schoon het is in Nederland kan worden bepaald door de hoeveelheid zwerfafval dat op straat ligt (objectief) en door hoe schoon Nederlanders het ervaren (subjectief).

De objectieve metingen

In opdracht van het Ministerie van Infrastructuur en Milieu (I&M) laat Rijkswaterstaat (RWS) vanaf 2008 drie keer per jaar op 1.000 locaties metingen doen. Deze 1.000 locaties, verdeeld over 15 gebiedstypen, zijn zodanig geselecteerd dat zij gezamenlijk een representatief beeld geven van Nederland (in samenwerking met de Wageningen University & Research (WUR).
 
De metingen bestaan uit:
  • Het toekennen van een score voor grof en fijn zwerfafval op basis van de CROW beeldmethodiek*
  • Telling van de verschillende types aangetroffen zwerfafval
* De CROW Beeldkwaliteit openbare ruimte methode kent voor zwerfafval 5 niveaus:
  • A+ = zeer schoon = 0 stuks zwerfafval per 100m2
  • A = schoon = 1 tot 3 stuks zwerfafval per 100m2
  • B = matig schoon = 4 tot 10 stuks zwerfafval per 100m2
  • C = vervuild = 11 tot 25 stuks zwerfafval per 100m2
  • D = zeer vervuild = meer dan 25 stuks zwerfafval per 100m2
Binnen deze methode wordt grof zwerfafval (alles groter dan 10cm) geteld op 100m2 en fijn zwerfafval (vooral kauwgom en peuken) geteld op 1m2. Zie voor meer informatie de Afvaldatabase van RWS

De subjectieve metingen

Voor de ervaringen schoonheid, ook wel de schoonbeleving genoemd, houden Rijkswaterstaat en NederlandSchoon jaarlijkse een uitgebreid panel onderzoek (online vragenlijst). Deze panels worden door gerenommeerde onderzoeksbureaus geselecteerd om een representatieve afspiegeling van de Nederlandse samenleving te verkrijgen. NederlandSchoon organiseert daarnaast nog de Schoonste Strand Verkiezing en de Schoonste Winkelgebied Verkiezing. In beide verkiezingen worden zowel objectieve metingen (o.b.v. de CROW beeldmethodiek) als subjectieve metingen (o.b.v. enquêtes onder de strand/winkel bezoekers) gedaan. Hoewel de nadruk hierin veelal ligt op beleving van bezoekers (om de winnaar van de verkiezing te bepalen) wordt de objectieve schoonscore hierin altijd meegenomen. Uit analyse van beide type metingen is bekend dat de objectieve en subjectieve scores altijd significant gecorreleerd zijn
Wat wordt bedoeld met de afbraaktijd van zwerfafval?

Met afbraaktijd bedoelen we de tijd die de natuur nodig heeft om materiaal af te breken tot het niet meer herkenbaar aanwezig is. Daarna volgt nog een tweede fase waarin de onherkenbare resten deels of volledig vergaan.

 

Welke factoren zijn bepalend voor de afbreekbaarheid van zwerfafval in de natuur?

De twee belangrijkste factoren zijn:

  • Het materiaal: waarvan is een voorwerp gemaakt?
  • De omgeving: waar ligt het voorwerp?
Wat voor typen (zwerf)afval bestaan er?

Er bestaan twee soorten (zwerf)afval:

Makkelijk rottend materiaal, bijvoorbeeld:

  • appel
  • of banaan

Niet rottend afval, bijvoorbeeld:

  • plastics
  • of anorganische materialen
Wat verstaan we onder ‘rottend materiaal’ en hoe breekt het af?

Voorbeelden van rottend afval zijn fruit (bananenschillen, brood, aardappelen etc.), boomtakken, bladeren, papier (gemaakt van hout).

De natuur gebruikt micro-organismen zoals bacteriën en schimmels en hun enzymen om dit materiaal af te breken. De enzymen knippen het afval in kleinere stukjes. Op een gegeven moment zijn de brokstukjes zo klein dat zij niet meer te zien zijn. Ze zijn dan weer opgenomen in de natuur. De snelheid waarmee dit gebeurt, hangt wel af van het soort afval en de omstandigheden. Een aardappel verteert sneller dan een stuk hout. Dit komt omdat een aardappel van zachter materiaal is: de enzymen kunnen hier sneller kleine stukjes van knippen. Bij een stuk hout moeten ze harder werken en duurt de afbraak dus langer. Sommige stukken hout kunnen zelfs verstenen.

Wat gebeurt er met plastics en hoe breken ze af?

Voor veel producten worden zeer diverse soorten plastic gebruikt. De meest gebruikte plastics hebben gemeen dat ze in de natuur heel langzaam afbreken. De plastics blijven zeker 10 jaar in tact en verbrokkelen op veel langere termijn in kleine stukjes.

Dit komt omdat er geen enzymen zijn die een plastic verpakking in stukjes kunnen knippen. Wel ‘verweert’ het materiaal: door inwerking van de zon en schuren, harde regen etc., wordt het materiaal tot kleinere stukjes afgebroken. Als deze stukjes kleiner zijn dan het blote menselijk oog kan zien (ongeveer kleiner dan 0.1 mm) dan lijkt dit vuil uit de natuur verdwenen. Toch zijn deze deeltjes nog steeds aanwezig. De meningen verschillen of dit voor eeuwig is of voor een lange periode. In ieder geval duurt het 400 - 1000 jaar. Deze deeltjes kunnen dan nog steeds schadelijk zijn voor planten en dieren.

Meer informatie over de afbreekbaarheid van plastics vind je op de Kenniswijzer Zwerfafval in de memo: ‘Kunststoffen: afbreekbaarheid en hernieuwbare grondstoffen’.
 

Wat gebeurt er met anorganische stoffen (metalen, zouten, glas etc.) en hoe breken ze af?

Anorganische materialen zijn zouten, zand of metalen zoals ijzer, koper, aluminium (ook in folies), zilver en goud. Dit zijn hele harde stoffen. Dat komt bijvoorbeeld omdat metalen in zichzelf een soort rooster hebben dat de stukjes heel goed bij elkaar houdt.
Deze materialen verdwijnen heel langzaam of zelfs nooit omdat de stukjes niet goed los te knippen zijn. Onedele metalen als ijzer, zink en magnesium lossen langzaam op in zuren. Metalen kunnen ook verweren onder invloed van zuurstof; een voorbeeld is ijzer dat verroest. Bij aluminium gaat dit langzamer en goud, zilver, platina en lood zijn niet of nauwelijks gevoelig voor de invloed van zuurstof. Daarom vinden we bij opgravingen nog steeds loden pijpen uit de Romeinse tijd.

Welke omstandigheden bepalen de snelheid waarmee zwerfafval wordt afgebroken?

De afbraaktijd hangt niet alleen af van het materiaal, maar ook van waar het afval ligt. In een vochtig bos verteert je appel sneller dan in een droge woestijn. Dit is een zeer ingewikkeld proces. Over het algemeen geldt:

  • Bodem: Hoe meer enzymen, hoe sneller de afbraak. Droge zandgronden bevatten weinig bacteriën en schimmels (en dus weinig enzymen), waardoor zwerfafval langzaam in stukjes wordt geknipt.
  • De lucht: Hoe meer zuurstof, hoe sneller. In een omgeving met veel zuurstof zijn snellere bacteriën en schimmels aan het werk. Doordat er veel zuurstof is, kunnen ze harder en sneller knippen: je appel verteert dan snel.
  • Grootte: Hoe groter, hoe langzamer. Simpel gezegd: een grote aardappel doet er langer over om verteerd te worden dan een krieltje. Dat komt omdat het opknippen of opbreken tot kleinere stukjes langer duurt als het startpunt groter is.
  • Het klimaat: Hoe warmer, lichter en vochtiger, hoe sneller. De temperatuur, de hoeveelheid zon en vocht bepalen hoe snel afval wordt afgebroken. Als het warm, licht en vochtig is, hebben de enzymen meer voedingsstoffen voor zichzelf en kunnen ze verteren.

Het belang van deze factoren verschilt per materiaal. Plastic is bijvoorbeeld gevoelig voor licht en veel minder voor lucht, terwijl een bananenschil weer veel gevoeliger is voor de bodem waarop hij ligt en voor micro organismen en vocht.

 

Vragen over de NederlandSchoon afvalbak

Waar vind ik passende afvalzakken voor mijn NederlandSchoon afvalbak?

Voor een NederlandSchoon afvalbak heb je een afvalzak nodig met een inhoud van tenminste 150L.

 

Welke afvalzak moet ik hebben voor de NederlandSchoon afvalbak?

De inhoud van de NederlandSchoon afvalbak is 135 liter.
Daarvoor heb je een afvalzak nodig van minimaal 150 liter.

Stelt NederlandSchoon ook gratis afvalbakken beschikbaar?

Nee, NederlandSchoon stelt geen afvalbakken kosteloos ter beschikking. Afvalbakken huren of in bruikleen nemen is ook niet mogelijk.

Hoe bestel ik een NederlandSchoon afvalbak?

Je kunt een afvalbak bestellen in de webwinkel van NederlandSchoon. Daarvoor moet je je registreren. Je maakt zelf een wachtwoord aan waarmee je toegang krijgt tot de webwinkel. Vervolgens kun je de afvalbakken online bestellen en afrekenen. 

Je kunt je order met iDeal, credit card of OnlineGiro betalen. Als je voor OnlineGiro kiest krijg je een digitale factuur. Als je namens een organisatie bestelt en zelf niet gemachtigd bent om betalingen te doen, dan is dit de beste optie. Houd er wel rekening mee dat bestellingen die je met iDeal of credit card betaalt direct worden doorgezet worden naar het verzendhuis, terwijl bestellingen die met OnlineGiro betaald worden pas na ontvangst van de betaling verzonden worden.

Meer weten over het bestellen van NederlandSchoon afvalbakken? Neem contact met ons op via info@nederlandschoon.nl.

Hoeveel kost een NederlandSchoon afvalbak?

De afvalbakken kosten € 80,-  per stuk, inclusief BTW en verzendkosten.

Kan ik een nieuwe deksel voor mijn NederlandSchoon afvalbak bestellen?

Er zijn deksels te verkrijgen voor de afvalbakken. Deze kun je aanvragen een mail te sturen naar info@nederlandschoon.nl.

Waar zijn NederlandSchoon afvalbakken van gemaakt?

De afvalbakken zijn gemaakt van gerecycled PET.  Bekijk het onderstaande filmpje als je meer te weten wilt komen over het productieproces.

 

 

 

 

 

Wat zit er in het montagepakket van de NederlandSchoon afvalbak?

De bak wordt aangeleverd als een bouwpakket. Deze bestaat uit:

  • een grijskleurige kunststof bodemplaat;
  • drie 25 cm hoge, licht trechtervormige groene en blauwe ringen voor de opbouw van de wand;
  • een aluminium vlam-dovende deksel.

    Bekijk ons filmpje over het monteren van de afvalbak op Youtube.
Wat zijn de afmetingen van de NederlandSchoon afvalbak?

De kunststof afvalbak heeft de volgende specificaties:

  • Hoogte: 80 cm
  • Afmetingen opening: doorsnede van 13,5 cm
  • Inwendige afmeting: doorsnede van ± 50 cm
  • Wanddikte: 3 mm
  • Inhoud: 135 liter
  • Kleur: groen/blauw

Voor de NederlandSchoon bak heb je afvalzakken van minimaal 150 liter nodig. Deze worden niet bijgeleverd.

Vragen over peukenafval

Waarom communiceert NederlandSchoon dat 95% van het zwerfafval bestaat uit peuken en kauwgom?

Uit het telprotocol van RWS blijkt dat peuken en kauwgom steeds op 1m2 worden geteld en het overige zwerfafval op 100m2. Om het aandeel peuken en kauwgom op de totale hoeveelheid zwerfafval te bepalen moet dit aantal dus worden geëxtrapoleerd naar 100m2. Een vermenigvuldiging met een factor 100 zal tot een overschatting leiden, omdat die 100m2 meestal niet overal dezelfde concentratie aan peuken en kauwgom bevat. Een vermenigvuldiging met een factor 50 is een realistischer extrapolatie. Het aandeel peuken en kauwgom komt dan op 95%.

Hoeveel peukenoverlast is er?

Per jaar worden in Nederland omstreeks 10 miljard peuken op de grond gegooid. 
Per roker gemiddeld 6 per dag, 2500 per jaar.
10 miljard peuken op straat = 27 miljoen liter per jaar = 11 olympische zwembaden.
1 liter = 370 peuken. 

Waarom zijn juist peuken een groot probleem?

1.Verwijderbaarheid
Het zogenaamde fijn afval zoals peuken en kauwgom is een hardnekkig probleem.  
Peuken zijn lastig te verwijderen omdat ze zo klein zijn en op plaatsen liggen waar de schoonmaakmachine niet kan komen. In het zand zijn peuken helemaal niet verwijderbaar.

2.Schadelijk voor milieu en dier
De natuur heeft 2 tot 12 jaar nodig om een filter af te breken.
Eén sigarettenpeuk vervuilt ongeveer 8 liter water. 
Kleine kinderen, vogels, vissen en honden eten peuken op. 

3. Gewoontegedrag
75% van de rokers gooit de peuken op straat. 
Veel peuken worden aangetroffen in een straal van 5 meter van de afvalbak.
Rokers denken vaak dat het weggooien van een peuk in een afvalbak brandgevaarlijk is. 
Voor de meeste rokers is het weggooien van een peuk gewoontegedrag en door het ontbreken van asbakken in de publieke ruimte wordt dit gedrag niet doorbroken.

Waaruit bestaat een peuk?

Het filtermateriaal is gemaakt van celluloseactaat, een soort schuimplastic. Het verbrandingsproces tijdens het oproken kan leiden tot 4.000 chemische stoffen die in de filter geconcentreerd opgevangen worden. Dit zijn chemisch toxische stoffen, die in contact met water snel uitlogen en in de grond sijpelen.

 

Wat is de oplossing voor het voorkomen van peukenafval?

Het verbeteren van voorzieningen en het doorbreken van gewoontegedrag.
Het groeiende probleem is een gezamenlijke verantwoordelijkheid en vergt een gezamenlijke aanpak. Fabrikanten en rokers, maar ook ondernemers, verkopers van tabak, lokale overheden en relevante maatschappelijke organisaties,  dienen gezamenlijk op te treden om het probleem aan te pakken.

 

Werkt NederlandSchoon samen met tabaksfabrikanten?

De afgelopen jaren heeft NederlandSchoon samen met Japan Tabacco International (JTI) en gemeenten een plan met openbare asbakken (DropPits) ontwikkeld  en uitgerold en zijn rokers op het strand aangesproken. Dat werkt: bijna 40 procent van de rokers liet zijn peuk daar netjes achter.
Met andere sigarettenfabrikanten wordt aan pilots gewerkt om de voorzieningen te verbeteren.

Welke rol speelt de gemeente in het verwijderen van peuken?

De gemeente is verantwoordelijk voor het schoonhouden van een groot deel van de openbare ruimte. Het verwijderen van peuken is echter niet gemakkelijk. Dit probleem kan alleen worden opgelost als alle betrokken partijen samenwerken.

Vragen over de Zwerfafvalvergoeding

Wat is de Zwerfafvalvergoeding?

Op 27 juni 2012 hebben het Ministerie van Infrastructuur en Milieu (I&M), de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en het Verpakkende Bedrijfsleven de Raamkomst Verpakkingen 2013-2022 ondertekend. Hierin is vastgelegd dat bedrijven de komende jaren meer verpakkingsmateriaal gaan recyclen en de hele verpakkingsketen verduurzamen. 
Een van de afspraken in de Raamovereenkomst is dat jaarlijks 20 miljoen euro ter beschikking wordt gesteld voor extra inzet op de preventie en aanpak van zwerfafval. Dit geld, ofwel de Zwerfafvalvergoeding, wordt tien jaar lang  in de periode 2013-2022 door producenten van verpakkingen via het Afvalfonds Verpakkingen aan gemeenten beschikbaar gesteld. 

 

Wat zijn de voorwaarden voor uitkering van de Zwerfafvalvergoeding?

Iedere gemeente komt in aanmerking voor een vergoeding voor de extra inzet ter preventie en aanpak van zwerfafval. De gemeente kan deze jaarlijkse Zwerfafvalvergoeding aanvragen indien aan de volgende voorwaarden voldaan is:
a)    Er is een deelnemersovereenkomst in het kader van de Raamovereenkomst Verpakkingen 2013 – 2022 afgesloten met Nedvang;
b)    Er is sprake van extra aanpak van zwerfafval. De reguliere aanpak van zwerfafval wordt niet vergoed;
c)    Een aanvraag voor de zwerfafvalvergoeding wordt in de vorm van een jaarplan ingediend via WasteTool;
d)    De verantwoording van de uitgaven wordt tijdig via WasteTool ingediend.
Een gemeente behoudt het recht op de zwerfafvalvergoeding voor de duur van de deelnemersovereenkomst voor de extra aanpak van zwerfafval.

 

Hoe dien ik een jaarplan in?

Het jaarplan bestaat uit het invullen van het WasteTool formulier: een algemene omschrijving van de zwerfafvalaanpak, het verwachte resultaat en een korte omschrijving van de geplande activiteiten. Per activiteit kan een van de zeven bestedingscategorieën worden geselecteerd. Vervolgens kiest u of een voorschot gewenst is. 
Werkwijze: 

  • Log in op WasteTool
  • Ga naar Zwerfafval en klik op het jaarplan
  • Vul het jaarplan in, sla het plan op eventueel kan het plan ook geprint worden of als pdf worden opgeslagen
  • Upload eventueel een (meerjaren)plan in WasteTool
  • Dien het jaarplan in.
Wat is WasteTool?

WasteTool is het online programma van Nedvang waarin gemeenten hun opgaven doen van het ingezamelde verpakkingsafval om voor vergoeding in aanmerking te komen. In WasteTool kunnen ook de jaarplannen zwerfafval worden ingediend.  

Mag een gemeente alleen eenmalige projecten/acties opvoeren, of ook zaken die structureel (meerdere jaren) worden opgepakt?

Een gemeente mag ook zaken structureel oppakken. Dit kan ze doen door het jaarlijks als onderdeel van een meerjarenplan in te dienen. Uitgangspunt is dat de actie steeds geëvalueerd wordt en wordt bijgestuurd op basis van de opgedane ervaringen.

 

Wanneer kunnen gemeenten hun jaarlijkse aanvraag voor de Zwerfafvalvergoeding indienen?

Gemeenten kunnen van 1 november tot 1 maart een jaarplan Zwerfafval indienen. Let op: aanvragen ingediend na 1 maart komen niet in aanmerking voor bevoorschotting. 

 

Hoe wordt de Zwerfafvalvergoeding uitgekeerd?

a. Op basis van een tijdig ingediend en goedgekeurd jaarplan zwerfafval ontvangt de gemeente per kwartaal een kwart van het totaal aangevraagde voorschot. Het voorschot wordt in vier gelijke delen uitgekeerd. Het betaalvoorstel is in te zien in WasteTool onder vergoedingen.  
b. Gemeenten die geen voorschot hebben aangevraagd, ontvangen het daadwerkelijk bestede bedrag, tot een vastgesteld maximum, achteraf. Dit is na goedkeuring van de financiële verantwoording te zien in WasteTool, in het overzicht Zwerfafvalvergoeding. 

 

Hoe verloopt de verantwoording?

Indienen verantwoording:
De gemeente kan van 1 januari tot 1 april de verantwoording van zwerfafvalactiviteiten via WasteTool indienen. De verantwoording heeft betrekking op de uitgevoerde extra aanpak van zwerfafval door de gemeente in het voorgaande jaar. 

Beoordelen verantwoording:
De verantwoording van de gemeente wordt in samenwerking door NederlandSchoon en Nedvang beoordeeld.

De exacte voorwaarden vind je in de ‘Voorwaarden aanvraag en verantwoording Zwerfafvalhandleiding’.

Houden gemeenten recht op de vergoeding zonder het indienen van de aanvraag?

Ja, indien is voldaan aan de voorwaarden en gedurende de looptijd van de Raamovereenkomst 2013-2022 krijgen gemeenten middels het indienen van de verantwoording achteraf de vergoeding uitgekeerd.

Hoeveel bedraagt de vergoeding?

De Zwerfafvalvergoeding van 20 miljoen euro per jaar wordt verdeeld op basis van het aantal inwoners. Er geldt een gelijk bedrag per inwoner voor alle gemeenten. De peildatum voor het inwoneraantal is 1 januari van het voorgaande jaar. Voor 2017 is de peildatum dus 1 januari 2016. 

Hoe wordt omgegaan met afwijkingen van het ingediende jaarplan?

Een gemeente mag afwijken van het jaarplan, de activiteiten moet wel voldoen aan de voorwaarde van extra inzet op de preventie en aanpak van zwerfafval. In de eindverantwoording kan worden aangegeven dat is afgeweken van het jaarplan, dit geeft echter geen zekerheid op goedkeuring. NederlandSchoon kan afwijkingen wel vooraf toetsen.

 

Wat gebeurt er als een gemeente het budget wel heeft aangevraagd en toegewezen heeft gekregen, maar het vervolgens niet volledig heeft besteed?

Een gemeente dient dan bij de verantwoording uit te leggen dat het niet volledig is besteed en dat het overgebleven bedrag in het daaropvolgende jaar wordt besteed aan zwerfafval conform de geldende voorwaarden.

 

Mijn vraag staat er niet tussen. Hoe kan ik contact opnemen?

Staat je vraag er niet tussen? Stuur dan een mail naar zwerfafvalvergoeding@nederlandschoon.nl of bel ons via: 070 - 070 304 2080.

 

Vragen over NederlandSchoon en statiegeld

Wat vindt NederlandSchoon van statiegeld?

NederlandSchoon is ervan overtuigd dat de problematiek van zwerfafval alleen opgelost kan worden wanneer mensen geen afval meer op straat of in de natuur achterlaten. Dat betekent dat mensen hun gedrag moeten veranderen door geen afval op straat te gooien. In ons werk ligt de focus op het creëren van draagvlak voor een zwerfafval-vrije omgeving. We voeren campagne en ondersteunen kleine, lokale activiteiten om mensen te verleiden tot schoon gedrag en ze bewuster te maken van het belang van een zwerfafvalvrije omgeving. 

Er zijn allerlei manieren om gedrag te beïnvloeden bijvoorbeeld door voldoende slimme afvalvoorzieningen te plaatsen of door overdag schoon te maken zodat iedereen ziet dat er schoon wordt gemaakt. Ook het heffen van statiegeld of het beboeten van ongewenst gedrag zijn manieren van gedragsbeïnvloeding; deze vallen echter buiten onze invloedsfeer. Dus hoewel we ervan overtuigd zijn dat het invoeren van statiegeld effect heeft op de omvang van het zwerfafvalprobleem, het is aan beleidsmakers binnen de landelijke en lokale politiek en het bedrijfsleven te bepalen welke van deze mogelijkheden worden ingezet. Niet aan NederlandSchoon.

 

Moet NederlandSchoon positie innemen in de statiegelddiscussie?

NederlandSchoon is aanjager van de maatschappelijke norm om geen zwerfafval op straat te gooien. In de discussie over het wel of niet heffen van statiegeld hebben wij geen rol; de afspraken over statiegeld worden door de politiek en het bedrijfsleven gemaakt.

 

Wat vindt NederlandSchoon van de mogelijkheid om statiegeld op kleine flesjes en blikjes te heffen?

Wij geloven dat een divers palet aan middelen bijdraagt aan het terugdringen van het zwerfafvalprobleem. Binnen de pilot Schoon Belonen ondersteunen wij gemeenten in het terugdringen van zwerfafval - in het bijzonder blikjes en flesjes - in de openbare ruimte. 

Statiegeld is slechts één manier van gedragsbeïnvloeding. Er zijn ook andere methoden om gedrag positief te beïnvloeden of stimuleren. Bijvoorbeeld door slimme afvalvoorzieningen te plaatsen of zwerfafvalonderwijs aan te bieden aan kinderen en jongeren. Het is niet aan NederlandSchoon om te bepalen of statiegeld wel of niet ingezet moet worden. Deze beslissing moet genomen worden door de politiek en het bedrijfsleven. 

Lees meer over Schoon Belonen.

NederlandSchoon is aanjager van de maatschappelijke norm om geen zwerfafval op straat te gooien. In de besluitvorming over het wel of niet heffen van statiegeld hebben wij geen rol; de afspraken over statiegeld worden door de politiek en het bedrijfsleven gemaakt.

Wat is de betrokkenheid van NederlandSchoon bij de totstandkoming van het in augustus 2017 verschenen CE rapport over de kosten en effecten van statiegeld?


NederlandSchoon is als kennisexpert uitgenodigd om een klankbordfunctie te vervullen en heeft daarom de afgelopen maanden deelgenomen aan een klankbordgroep. In deze rol hebben we diverse keren aangegeven dat er te weinig objectieve informatie voorhanden is om de werkelijke effecten van statiegeld te kunnen beoordelen. Deze analyse sluit ook aan bij de opvatting van een van de onafhankelijke reviewers van het rapport (Prof. Dr. Carl Koopmans). 

Het is dan ook vanwege dit gebrek aan betrouwbare onderzoeksresultaten en de daarmee gepaard gaande onzekerheid dat NederlandSchoon heeft aangegeven de conclusies in het rapport niet te kunnen onderschrijven. Want hoewel we ervan overtuigd zijn dat het invoeren van statiegeld effect heeft op de omvang van het zwerfafvalprobleem, bevelen we aan om meer onderzoek te doen om zo tot beter onderbouwde conclusies te komen.

Welke partijen gaan er wel over de afspraken over statiegeld?

Het afschaffen of invoeren van statiegeld is onderdeel van de in 2013 gesloten Raamovereenkomst Verpakkingen. De partijen die zich aan deze overeenkomst hebben verbonden zijn de Rijksoverheid, het verpakkende bedrijfsleven (FNLI, CBL, RND, Fiar, Vlehan en BVNL) en de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG).